UDF küçültme, bir .udf dosyasının boyutunu içindeki resimleri küçülterek düşürmektir; UDF birleştirme ise birden çok belgeyi tek UDF'de toplamak. UYAP Doküman Editörü'nde ikisi için de hazır bir düğme yok. Biçimin genel yapısı UDF dosyası nedir yazımızda.
UDF dosyası neden büyük olur?
İçinde resim olduğu için. UDF, içinde content.xml bulunan bir ZIP arşividir ve belgedeki her resim bu XML'de bir <image> öğesinin imageData özniteliğine base64 metni olarak yazılır. Base64 her 3 baytı 4 karakterle gösterir (RFC 4648), yani resim XML'in içinde üçte bir büyür. ZIP sıkıştırması bu fazlalığı büyük ölçüde geri alır. Resmin kendisini küçültmez, çünkü JPEG ve PNG zaten sıkıştırılmış biçimlerdir.
Sonuç: bir UDF kabaca içindeki resimlerin toplamı kadar yer tutar; metin bu hesapta neredeyse hiç yer kaplamaz. Bunu kendimiz ölçtük. Tarama benzeri, gürültülü bir A4 sayfa görüntüsünü farklı ayarlarla tek resimlik UDF'lere koyduk (ZIP sıkıştırma düzeyi 6). Resim boyutu görüntünün içeriğine göre değişir; tabloda bakılacak şey resim ile UDF arasındaki orandır.
| UDF'nin içindeki | Resim | UDF |
|---|---|---|
| Resim yok: 10 satırlık örnek dilekçe | Yok | 1.021 bayt |
| A4 sayfa, 300 dpi (2480 × 3508 piksel), JPEG kalite 90 | 3,45 MB | 3,48 MB |
| Aynı sayfa, PNG | 9,63 MB | 9,67 MB |
| Aynı sayfa, 150 dpi (1240 × 1754 piksel), JPEG kalite 75 | 402 KB | 403 KB |
| Aynı sayfa, telefon fotoğrafı boyutunda (4032 × 3024 piksel), JPEG kalite 90 | 4,74 MB | 4,77 MB |
UYAP e-Tebligat sayfasına göre gerçek kişilere ve avukatlara giden, 5 sayfadan uzun evrak PDF'e çevrilmeden UDF olarak gönderiliyor, çünkü böylece posta kutusunda çok daha az yer kaplıyor. Metinden oluşan belgede bu doğru; taranmış sayfalarla dolu bir UDF ise o taramaların toplamı kadar ağırlaşır.
Büyük resim belgeye çoğu zaman şu yollarla girer:
- Telefonla çekilip eklenmiş sayfa fotoğrafı.
- Taranmış ek sayfaları. PDF sayfalarını resim olarak UDF'ye koyan araçlar da buraya girer; açık kaynak UDF-Toolkit'in taranmış PDF dönüştürücüsü, kodundan görüldüğü kadarıyla her sayfayı PNG olarak gömüyor. Tablodaki denemede PNG, JPEG'in üç katına yaklaştı.
- Antette ya da imza bloğunda yüksek çözünürlüklü logo, kaşe veya imza görüntüsü.
Sayfada küçük görünen resim dosyada da küçük olmayabilir. UDF, resmin sayfada kaç punto genişlikte gösterileceğini width ve height özniteliklerinde ayrıca tutar; 4000 piksellik bir fotoğraf sayfada kartvizit kadar görünürken dosyada bütün pikselleriyle duruyor olabilir.
Büyüklüğün nereden geldiğini görmek
Dosyayı md9 UDF görüntüleyicide açın. Belgenin üstündeki kutuda dosyanın boyutu ve kaç görsel içerdiği yazar. Boyut megabaytlarla ölçülüyor ve görsel sayısı sıfırdan büyükse ağırlık resimlerdedir. Belge bir sunucuya yüklenmez.
UDF dosyası nasıl küçültülür?
Resmi küçültüp belgeye yeniden koyarak; editörde bunun için ayrı bir komut yok.
- Dosyanın bir kopyasını alın, kopya üzerinde çalışın. Belge imzalıysa aşağıdaki uyarıyı okuyun.
- Resmin aslını bulun. Elinizde değilse masaüstü tarayıcıda, görüntüleyicide resmin üzerine sağ tıklayıp kaydedebilirsiniz.
- Resmi küçültün. A4 bir sayfa 150 dpi'da 1240 × 1754, 200 dpi'da 1654 × 2339 piksel eder; düz yazılı bir sayfa için bu aralık çoğu zaman okunaklıdır. Küçük punto, kaşe içindeki yazı ya da el yazısı varsa 300 dpi'da bırakın. Fotoğrafı ve taramayı JPEG olarak kaydedin. Mac'te Önizleme'nin Araçlar › Boyutu Ayarla penceresi, "Görüntüyü yeniden örnekle" işaretliyken genişliği ya da çözünürlüğü düşürür ve yeni boyutu altta gösterir. Windows'ta Paint de resmi piksel ya da yüzde olarak küçültür.
- UYAP Doküman Editörü'nde eski resmi silin, imleci aynı yere koyup Ekle › Resim Ekle ile küçük dosyayı ekleyin.
- Dosya › Farklı Kaydet ile yeni bir adla kaydedin ve iki dosyanın boyutunu karşılaştırın. Belge gönderilecekse imzayı en son atın.
Resmî yardım sayfasına göre imzalı bir evrakta yapılan değişiklik kaydedilirse imza bilgileri kaybolur ve evrakın yeniden e-imzayla imzalanması gerekir. Kendi belgenizde bu engel değil: küçültür, sonra yeniden imzalarsınız (UDF imzalama). Size başkasından, örneğin mahkemeden gelen imzalı UDF'yi ise küçültmeyin; asıl kayıt odur. Paylaşmak için küçük bir kopya gerekiyorsa PDF'e çevirip PDF'i sıkıştırın; o kopya imza taşımaz.
UDF'yi ZIP'lemek işe yaramaz, çünkü UDF zaten ZIP arşividir: denememizde 3.592 baytlık bir UDF yeniden ZIP'lenince arşiv 3.705 bayt tuttu. PDF sıkıştırma araçları da UDF'yi tanımaz. "UDF sıkıştırma" vaat eden bir site de ancak içerideki resmi yeniden kodlayabilir; bunu kendi bilgisayarınızda yapınca belge cihazınızdan çıkmaz.
UYAP'a yüklenecek dosyada boyut sınırı var mı?
Dava dosyasına evrak gönderirken geçerli, genel bir megabayt sınırını Adalet Bakanlığı'nın yardım sayfalarında ve portal kılavuzlarında bulamadık. Yayımlanmış somut kurallar belirli ekranlara ait:
- Anayasa Mahkemesi'nin UYAP Avukat Portal üzerinden bireysel başvuru kılavuzu (Ekim 2025): tek dosya 40 MB'ı aşmamalı, başvuru dosyasına en çok 150 evrak sunulabilir. Ek belgeler için .pdf, .jpeg, .jpg, .png, .tiff ve .udf sayılıyor.
- Vatandaş Portal noterlik başvuru kılavuzu (Aralık 2025): yüklenecek dosya jpg, jpeg, png, tif, tiff ya da pdf olmalı. Boyut yazmıyor.
AYM kılavuzu, kabul edilen biçimlerin evrak yükleme ekranlarının altında yazdığını belirtiyor; başka ekranlarda da önce oraya bakın. Bir dosya yüklenmiyorsa ilk şüpheli resimli eklerdir. Dilekçenin hazırlanıp gönderilme adımları UDF dilekçe gönderme rehberinde.
Birden çok UDF tek belgede nasıl birleştirilir?
UYAP Doküman Editörü'nde belge birleştirme komutu yok; resmî yardım sayfasının anlattığı menülerde böyle bir işlem geçmiyor. İki belgeyi tek UDF yapmanın yolu, birini kopyalayıp ötekinin sonuna yapıştırmak. Bu yol kendi hazırladığınız, henüz imzalanmamış taslaklar için uygun.
İki belgeyi de editörde açın. Eklenecek belgede Düzenle › Tümünü Seç, ardından Giriş › Kopyala. Dosya menüsündeki Açık Pencereleri Listele ile ilk belgeye geçip imleci metnin sonuna koyun. İkinci belge yeni sayfadan başlasın istiyorsanız önce Ekle › Sayfa Kesmesi, sonra Giriş › Yapıştır. Yardım sayfası çok sayfalı büyük kopyalamalarda Araçlar › Hafıza Boşalt komutunu öneriyor. Sonucu Farklı Kaydet ile yeni bir adla kaydedin, kaynak dosyalar olduğu gibi kalsın. Yapıştırdıktan sonra numaralı paragrafların sırasına, tablolara, resimlere ve sayfa numaralarına bakın.
İmzalı belgeleri bu yolla birleştirmeyin. Kopyalanan metin imzayı taşımaz; ortaya imzasız, yeni bir belge çıkar. Mahkeme kararı, bilirkişi raporu ya da karşı tarafın dilekçesi gibi evrakı ayrı dosyalar olarak ekleyin. AYM kılavuzu da yüklenen evraka "Karar1.pdf", "Delil2.docx" gibi anlaşılır adlar verilmesini öneriyor; dilekçedeki ek listesiyle aynı numarayı kullanmak işi kolaylaştırır.
Word'de birleştirip UDF'ye çevirmek
Belgeler Word'deyse önce Word'de birleştirip sonra çevirebilirsiniz. md9'un Word'ü UDF'ye çevirme aracı her dosyayı ayrı bir UDF yapar, birleştirmez; tek UDF için ona tek bir .docx verin. Araç görselleri de almaz; belgede resim varsa UDF'yi editörde açıp Resim Ekle ile yerine koyun. Editörün kendi RTF yolu Word'ü UDF'ye çevirme rehberinde.
UDF'nin içine PDF eklenebilir mi?
Dosya olarak hayır. Resmî yardım sayfasındaki Ekle menüsünde tablo, üst ve alt yazı, sayfa numarası, sayfa kesmesi, resim, arka plan resmi, sembol ve barkot var; PDF'i belgeye iliştiren bir komut yok. Seçenekler şunlar:
| Yol | Ne elde edersiniz? | Bedeli |
|---|---|---|
| PDF'i dilekçenin yanında ayrı ek olarak göndermek | PDF olduğu gibi kalır; görünüşü ve varsa e-imzası korunur | Yükleme ekranının PDF kabul etmesi gerekir; yukarıdaki iki kılavuzda da PDF var |
| PDF sayfalarını resme çevirip Resim Ekle ile koymak | Sayfanın görüntüsü UDF'nin içinde | Yazı aranamaz ve düzeltilemez; UDF, sayfa görüntülerinin toplamı kadar büyür |
| Metni aktarmak (kopyala-yapıştır, Word, taramada OCR) | Düzenlenebilir UDF | Biçim yeniden kurulur; PDF'teki e-imza gelmez |
Bizce çoğu durumda ilk yol doğrusu: dilekçe UDF olarak gider, PDF yanında ek olarak durur. Diğer iki yolun ayrıntısı PDF'i UDF'ye çevirme rehberinde. Bir belgenin hangi biçimde ve hangi usulle sunulacağı ise avukatın ve mahkemenin değerlendirmesidir; biz yalnızca dosya tarafını anlatıyoruz.
UDF ile PDF'i tek PDF'te birleştirmek
Amaç okumak ya da birine tek dosya göndermekse yön tersine döner: UDF'yi PDF'e çevirip PDF'leri birleştirirsiniz. Editörde Farklı Kaydet listesinden .pdf seçilebilir; resmî yardım sayfasına göre Tümünü Farklı Kaydet birden çok UDF'yi tek seferde PDF'e çevirir. Tarayıcıda çalışan UDF PDF dönüştürücü bir seferde 20 dosyayı ayrı PDF'lere çevirir. Birleştirmek için bir PDF aracı gerekir; iPhone'da UDF Mobil'in PDF araçlarında birleştirme ve sıkıştırma var. Ortaya çıkan PDF e-imza taşımaz.
Resim ya da JPG dosyası UDF'ye nasıl çevrilir?
UYAP Doküman Editörü'nde yeni bir belge açıp resmi Ekle › Resim Ekle ile yerleştirir ve kaydedersiniz; editör belgeyi kendiliğinden .udf olarak kaydeder. Resmî yardım sayfası komutu "bilgisayarınızdan resim eklemek" diye tanımlıyor, kabul ettiği resim biçimlerini saymıyor.
Eklemeden önce resmi küçültün. JPG'yi olduğu gibi koyarsanız UDF onun boyutunu devralır: 5 MB'lık bir fotoğraf, 5 MB'lık bir UDF demek. Telefonla çekilmiş belgeyi önce kâğıdın kenarlarından kırpın, sonra yukarıdaki piksel değerlerine indirin. Birden çok sayfa varsa her biri için Resim Ekle'yi tekrarlayın, araya Sayfa Kesmesi koyun.
Böyle oluşan UDF'de yazı yoktur, yazının fotoğrafı vardır: belgede arama yapılamaz, metin düzeltilemez. Metni yazı olarak istiyorsanız resim önce metin tanımadan (OCR) geçmeli; seçenekleri PDF rehberinin taranmış belgeler bölümünde karşılaştırdık.
Çevirmenin gerekip gerekmediğine de bakın: yükleme ekranı JPG kabul ediyorsa fotoğrafı bir UDF'nin içine koymanız gerekmez.