UDF imzalama, UYAP Doküman Editörü'nde hazırlanan bir .udf belgesine nitelikli elektronik sertifikaya dayanan güvenli elektronik imzanın akıllı kart, USB token ya da mobil imzayla eklenmesidir. UYAP'a evrak gönderen avukat için bu atlanamayacak bir adımdır: Avukat Portal SSS'si, evrakın editörde hazırlanıp kaydedildikten sonra Araçlar menüsünden imzalanmasını istiyor. İmzalanan belgede editörün sağ üst köşesinde bir kurdele belirir.
Haziran 2026'da ne değişti?
Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem Genel Müdürlüğü'nün 31.05.2026 tarihli duyurusuna göre UYAP e-İmza (ArkSigner) uygulaması üzerinden sisteme giriş 1 Haziran 2026 itibarıyla sonlandırıldı. O tarihten beri e-imzayla giriş, e-Devlet Kapısı ya da Adalet e-İmza Uygulaması üzerinden yapılıyor. Aynı duyuru UYAP Doküman Editörü'nün de güncel sürüme yükseltilmesini istiyor; aksi hâlde elektronik belgelerde imzalama yapılamıyor. Duyuru uyap.gov.tr'de 11.06.2026 tarihiyle de yayımlandı.
Bu değişiklikte iki ayrı iş sık karıştırılıyor. Portala giriş tarayıcıda yapılır ve artık Adalet e-İmza Uygulaması'nı ister: bu, kart okuyucudaki ya da USB token'daki sertifikayı tarayıcıya aktaran, arka planda çalışan bir ara yazılımdır ve gereken Java'yı kendi içinde taşır. Belge imzalama ise editörde yapılır ve editörün güncel olmasını ister. Haziran 2026'dan beri imza atamıyorsanız:
- UYAP Doküman Editörü'nü resmî sayfadan güncel sürüme yükseltin. Sürümler ve kurulum adımları UYAP Doküman Editörü kurulum rehberinde.
- Portala e-imzayla girecekseniz Adalet e-İmza Uygulaması'nı
bedesten.adalet.gov.tr/imzaadresinden kurun. - Kart sürücüsünün, e-imza sertifikanızı aldığınız sağlayıcının güncel sürücüsü olduğunu kontrol edin.
- Editörü yeniden açıp belgeyi imzalamayı deneyin.
E-imza ile UDF imzalama
Akıllı kart ya da USB token ile imzalama, resmî yardım sayfasındaki adımlara göre şöyle yapılır:
- Belgeyi son hâline getirip kaydedin. İmzadan sonra yapılacak her düzeltme yeniden imza gerektirir.
- E-imza kartınızı kart okuyucuya ya da token'ı USB girişine takın.
- İlk kullanımda Araçlar → İmza Kütüphanesi'ni açın. Kart otomatik tanımlanamıyorsa Listeden seçeceğim ile e-imza firmanızı ve kartınızı, Dosyadan seçeceğim ile kart kütüphanesinin bulunduğu dosyayı seçin.
- İmzala simgesine tıklayın.
- Şifre ekranına e-imza PIN'inizi girip Tamam'a basın.
- İmza tamamlanınca editörün sağ üst köşesinde kurdele görünür. Kurdeleden sertifika bilgilerini, İmzalar ekranından belgedeki imzaları, imza ayrıntılarını ve geçerlilik bilgisini görebilirsiniz.
Mobil imza ile UDF imzalama
Mobil imzada sertifika telefonun SIM kartındadır; hattınızda operatörünüzün mobil imza hizmetinin etkin olması gerekir. İşlem yine bilgisayardaki editörden başlatılır:
- Dokümanı Mobil İmzala simgesine tıklayın.
- Açılan Mobil İmza Ayarları ekranında GSM operatörünüzü seçin.
- GSM numaranızı ve T.C. kimlik numaranızı girin. Ayarlarımı Kaydet işaretlenirse bu bilgiler sonraki imzalarda dolu gelir.
- İmzala'ya tıklayın.
- Telefonunuza gelen doğrulama kodunu editörde görünen kodla karşılaştırın. Kodlar aynı değilse onay vermeyin.
- Telefonunuzda mobil imza şifrenizi girin.
Telefonda UDF imzalanabilir mi?
Resmî yoldan, yalnızca telefonla değil. Adalet Bakanlığı'nın "Uyap Doküman Editör" mobil uygulamaları, mağaza açıklamalarına göre UDF'yi görüntülemek için hazırlanmıştır; düzenleme ve imzalama işlevleri yoktur. Mobil imza telefonu kullanır, ama imza bilgisayardaki editörden başlatılır. Mağazalarda UDF açtığını ve e-imza desteklediğini ilan eden üçüncü taraf uygulamalar var. Bunlar resmî değildir ve UYAP'ın bu uygulamalarla imzalanmış dosyaları nasıl karşıladığına dair resmî bir açıklama bulamadık. UYAP'a gidecek bir belge için önerimiz, imzanın resmî editörde atılmasıdır.
md9'un iPhone uygulaması UDF Mobil de bir istisna değildir. Uygulamanın imza ekranında yazdığı gibi bu özellik görsel imza eklemek içindir, hukuki güvenli elektronik imza değildir. UDF Mobil imzalı bir UDF'nin imzasını doğrulamaz; belgeyi uygulamada kaydettiğinizde imza yeni dosyaya taşınmaz. Uygulama bağımsızdır ve UYAP'a bağlanmaz.
Görsel imza ile güvenli elektronik imza arasındaki fark
Güvenli elektronik imza bir resim değil, belgenin içeriğine ve imza sahibinin nitelikli elektronik sertifikasına bağlı kriptografik bir veridir. 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu m.4'e göre güvenli elektronik imza münhasıran imza sahibine bağlıdır, yalnızca onun tasarrufundaki güvenli araçla oluşturulur, nitelikli elektronik sertifikaya dayanarak kimliğin tespitini sağlar ve imzalı veride sonradan değişiklik yapılıp yapılmadığının tespitine imkân verir. İmza görüntüsü bu unsurların hiçbirini taşımaz.
| İmza türü | Nasıl oluşur? | Kimliği sertifikayla bağlar mı? | Sonraki değişikliği gösterir mi? |
|---|---|---|---|
| Güvenli elektronik imza (akıllı kart, USB token, mobil imza) | Nitelikli elektronik sertifika ve PIN ile | Evet | Evet; içerik değişirse doğrulama bozulur |
| Taranmış ıslak imza görüntüsü | Kâğıttaki imzanın fotoğrafı ya da taraması | Hayır | Hayır |
| Ekrana çizilen imza (UDF Mobil, PDF araçları) | Parmakla ya da kalemle çizilen resim | Hayır | Hayır |
Kanunun sonuç bağladığı imza güvenli elektronik imzadır. 5070 m.5'e göre güvenli elektronik imza, elle atılan imza ile aynı hukuki sonucu doğurur; resmî şekle ya da özel merasime tabi işlemler ile banka teminat mektupları ve yerleşik sigorta şirketlerinin kefalet senetleri dışındaki teminat sözleşmeleri bu kuralın dışındadır. HMK m.205/2 usulüne göre güvenli elektronik imzayla oluşturulan elektronik verileri senet hükmünde sayar; m.205/3'e göre hâkim, belgenin güvenli elektronik imzayla oluşturulup oluşturulmadığını kendiliğinden inceler. Görsel imzalı bir belgenin somut bir dosyada ne değer taşıyacağı ise hukuki bir değerlendirmedir; bunu avukat ve mahkeme belirler.
İmzalı UDF, .imz ve .eyp: hangisi ne?
İmzalı bir UYAP belgesinin uzantısı yine .udf'dir; imza ayrı bir dosya olarak gelmez. Karışıklık, başka e-imza biçimlerinin de kurum yazışmalarında karşınıza çıkmasından doğar.
| Biçim | Nedir? | Neyle açılır? |
|---|---|---|
İmzalı .udf | UYAP belgesi ve e-imzası tek dosyada. Açık kaynak incelemelere göre ZIP arşivinde content.xml'in yanında bir sign.sgn dosyası (CMS/PKCS#7 imza) bulunur; imza yalnızca content.xml'i kapsar. | UYAP Doküman Editörü: kurdele ve İmzalar ekranı |
.imz, .p7s | Genel amaçlı e-imza dosyaları. Kamu SM, bu uzantıların İmzager yazılımıyla ilişkilendirildiğini belirtiyor. UYAP'a özgü değiller; imzalı UDF'nin başka bir hâli de değiller. | İmzager ve benzeri e-imza yazılımları |
.eyp | e-Yazışma Paketi: kurumlar arası resmî yazışmalar için tasarlanmış, OPC temelli bir paket. Üst yazı ve ekler tek seferde imzalanabilir. Kamu SM belgelerinde EYP 2.0 (Ağustos 2020) ve EYP 2.1 (Haziran 2024) sürümleri yer alıyor. | e-Yazışma uyumlu yazılımlar; UYAP mahkeme evrakı biçimi değildir |
İmza neyle bozulur?
İmza belgenin içeriğine bağlı olduğu için içerikteki en küçük değişiklik doğrulamayı bozar. İmzayı kaybettiren tipik durumlar:
- İmzalı belgeyi editörde düzeltip kaydetmek. Resmî yardım sayfasına göre imzalı bir evrakta değişiklik yapılmışsa editör çıkışta değişikliğin kaydedilip kaydedilmeyeceğini sorar; kaydederseniz belge yeniden imzalanmalıdır. Bir şey değiştirmek istemediyseniz bu soruya "hayır" deyin.
- Belgeyi PDF'e ya da Word'e çevirmek. Kopya imzayı taşımaz; ayrıntısı UDF'yi PDF'e çevirme rehberinde.
- Dosyayı başka bir programda açıp yeniden UDF olarak kaydetmek.
Bir UDF'nin imzalı olup olmadığını en güvenilir biçimde editörün kurdelesi ve İmzalar ekranı gösterir. md9 UDF görüntüleyici arşivde imza dosyası varsa bunu bildirir, ama imzayı doğrulamaz: kimin imzaladığını, sertifikanın geçerli olup olmadığını ve imza zamanını kontrol etmez. İmzalı dosya bir uyuşmazlıkta delil olarak kullanılacaksa aslını hiç açıp kaydetmeden saklayın ve SHA-256 özetini not edin; özet, dosyanın sonradan değişmediğini göstermenin en kolay yoludur.
Sık imzalama hataları ve çözümleri
| Belirti | Olası neden | Ne yapmalı? |
|---|---|---|
| Haziran 2026'dan beri İmzala çalışmıyor, imza tamamlanmıyor | Editör eski sürüm | Editörü resmî sayfadan güncelleyin |
| "E-imza görmüyor", kart bulunamıyor | Kart kütüphanesi otomatik tanımlanamadı, sürücü eksik ya da kart okuyucu algılanmıyor | Araçlar → İmza Kütüphanesi'nde Listeden seçeceğim ya da Dosyadan seçeceğim; sağlayıcınızın güncel sürücüsünü kurun; kartı çıkarıp takın, başka bir USB girişi deneyin |
| PIN kabul edilmiyor | Yanlış PIN ya da kilitlenmiş kart | Art arda denemeyin; çoğu kart birkaç hatalı denemeden sonra kilitlenir. Kilit açma için sertifika sağlayıcınıza başvurun |
| İmza sırasında sertifika uyarısı çıkıyor | Sertifikanın geçerlilik süresi dolmuş ya da sertifika iptal edilmiş olabilir | Sertifika bilgilerindeki geçerlilik tarihine bakın; gerekirse sertifikayı sağlayıcınızdan yenileyin |
| Mobil imzada doğrulama mesajı gelmiyor | Hatta mobil imza hizmeti etkin değil ya da operatör, numara veya kimlik bilgisi yanlış | Mobil İmza Ayarları'nı kontrol edin; hizmetin durumunu operatörünüze sorun |
| İmzaladıktan sonra düzeltme yaptım | İçerik değişince imza geçerliliğini yitirir | Belgeyi kaydedip yeniden imzalayın |
| Editör açılıp kapanıyor ya da imza penceresi hiç gelmiyor | Bozuk tercih dosyası | Kullanıcı klasöründeki gizli .uki klasöründe acilisdegerleri.xml ve tercihler.xml dosyalarını silip editörü yönetici olarak açın; ayrıntı UDF açılmıyor rehberinde |
| "'Javaw' Windows tarafından bulunamıyor" | Eski editör sürümü ve eksik Java ayarı | Güncel editöre geçin |